Praktijkopleiders oordelen merendeels positief over de manieren van hun mbo-stagiairs. Maar wat te doen met leerlingen die onacceptabel gedrag vertonen. Schoolmaatschappelijk werker Antonie Bastiaans geeft haar belangrijkste tips voor tien situaties.
1. Bij het niet serieus nemen van werktijden
Ga meteen het gesprek aan met de stagiair over de oorzaak. Er is vaak een oorzaak, probeer deze te achterhalen. Misschien maken de omstandigheden thuis het onmogelijk om op tijd te komen? Of komt de stagiair niet met plezier naar het bedrijf toe? Hetzelfde recept geldt als je stagiair zich vaak ziek meldt.
2. Eindeloos bellen of internetten
Spreek de stagiair er expliciet op aan dat dit niet kan, confronteer hem ermee. Vraag hem waarom hij dit nodig vindt, en of dit van een volwassen houding getuigt. Maak duidelijk dat een medewerker pas professioneel bezig is als hij werk en privé weet te scheiden.
3. Afspraken niet nakomen
Een stagiair mág op het matje geroepen worden als hij eerder gemaakte afspraken niet nakomt. Spreek hem aan op zijn verantwoordelijkheden. Stel harde deadlines wanneer zaken wel voor elkaar moeten zijn.
4. Onzelfstandig, in zichzelf gekeerd gedrag
Mbo-leerlingen zijn vaak nog jong. Ze krijgen veel op zich af als nieuwkomers op de werkvloer. Kijk in overleg met de stagiair hoe dat (te) afwachtende gedrag aangepakt en veranderd kan worden. Wat heeft hij nodig om dingen wel te doen en te durven? Vaak is er meer uit te halen wanneer stagiairs geprikkeld worden. Het is niet reëel om hen als volwaardige medewerkers te zien, ze zitten zeker in het begin van de opleiding in een leersituatie.
5. Ongeïnteresseerde houding
Vraag de stagiair of hij wel op de juiste plek zit. Heeft hij het idee dat hij de goede opleiding doet? Maak duidelijk dat de stage toch echt een verplicht en bovendien wezenlijk onderdeel van de opleiding is. En is het desinteresse of juist onzekerheid en angst? Hoe kan de knop omgezet worden? Wat zou hij wél leuk vinden, wat spreekt hem wel aan?
6. Weinig collegiaal of klantgericht
Spreek de stagiair aan op de professionele houding die van hem verwacht wordt. Zeg hem dat er expliciete maar ook impliciete, onuitgesproken regels gelden op de werkvloer. Iedereen is een belangrijk visitekaartje van het bedrijf, dus ook de leerling.
7. Eigenzinnig en alle aandacht opeisend
Stagiairs kunnen zich eigenzinnig gedragen of vinden dat iedereen in het bedrijf er vooral voor hen is; ze eisen via hun gedrag veel aandacht op. Waar ze eigenlijk om vragen is duidelijkheid en structuur om te kunnen functioneren. Wijs stagiairs op hun onwenselijke gedrag en spreek af dat ze per dag op een vast tijdstip ruimte en aandacht krijgen voor hun vragen. Liefst van een vaste begeleider die daar echt de tijd en capaciteiten voor heeft.
8. Slechte manieren of kleding
Bij bijvoorbeeld kauwgom kauwen, onderuit gezakt zitten of grof taalgebruik kun je gaan spiegelen, dat wil zeggen hetzelfde gedrag vertonen en vragen wat de stagiair daarvan vindt. Piercings of andere uitgesproken kleding hoef je niet toe te staan, het kan namelijk choquerend overkomen.
9. Volstrekt niet aanspreekbaar
Blijf het proberen met je stagiair, maar tolereer vooral niet alles tot in het oneindige. Lukt het niet, vraag dan aan de stagiair of hij behoefte heeft aan deskundige hulp van school. Daar staat een leger aan experts voor hem klaar: maatschappelijke werkers, studie- en loopbaanbegeleiders, BPV-begeleiders en vaardigheidstrainers. Houd de lijnen met de school kort in het belang van alle partijen.
10. En dan nog dit: heb geen schroom de school te bellen als het allemaal niet helpt.
Wie is Antonie Bastiaans?
Antonie Bastiaans is schoolmaatschappelijk werker bij de Studentendienst van ROC Nijmegen. ROC Nijmegen heeft als een van de weinige mbo-scholen drie eigen schoolmaatschappelijk werkers in dienst. Bastiaans en haar twee collega's hebben maar één doel voor ogen: de voortijdige uitval van leerlingen op school en tijdens de stageperioden voorkomen. De leerlingen kunnen bij hen terecht met alle mogelijke problemen in de opleidings- en thuissituatie. Antonie Bastiaans stelde bijgaande tips op in samenspraak met loopbaancoördinator/intaker Erna Milder.
Bron: Praktijk, vaktijdschrift over Praktijkleren